Besluit (GBVB) 2023/1599 van de Raad van 3 augustus 2023 betreffende een veiligheids- en defensie-initiatief van de Europese Unie ter ondersteuning van de West-Afrikaanse landen in de Golf van Guinee
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name artikel 42, lid 4, en artikel 43, lid 2,
Gezien het voorstel van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid,
(1) Op 23 januari 2023 besprak de Raad de Sahel en de West-Afrikaanse kuststaten en bevestigde hij dat die regio voor de Unie ondanks de verslechterende veiligheids- en politieke situatie een prioriteit blijft. De Raad kwam overeen een crisisbeheersingsconcept te ontwikkelen om de kuststaten in de Golf van Guinee concrete inzet en gerichte opleiding en ondersteuning te bieden. De Raad herinnerde eraan dat de Unie ook militaire adviseurs in delegaties van de Unie inzet om die inspanning aan te sturen.
(2) Op 29 juni 2023 heeft de Raad zijn goedkeuring gehecht aan een crisisbeheersingsconcept voor een mogelijk veiligheids- en defensiepartnerschap met de West-Afrikaanse landen in de Golf van Guinee (het “crisisbeheersingsconcept”). Dit crisisbeheersingsconcept stoelt op een geïntegreerde aanpak voor een veiligheids- en defensiepartnerschap met deze landen, daaronder begrepen de instelling van een missie in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB) (de “missie”), aangevuld met de inzet van militaire adviseurs in de delegaties van de Unie, in combinatie met steunmaatregelen in het kader van de Europese Vredesfaciliteit voor de levering van militair materieel en in synergie met veiligheidsgerelateerde projecten. In het crisisbeheersingsconcept wordt aanbevolen de missie het “EU-veiligheids- en defensie-initiatief ter ondersteuning van de West-Afrikaanse landen in de Golf van Guinee” te noemen.
(3) Bij brief van 6 juli 2023 heeft de president van de Republiek Benin de Unie verzocht de missie op haar grondgebied in te zetten.
(4) Bij brief van 10 juli 2023 heeft de president van de Republiek Ghana de Unie uitgenodigd de missie op haar grondgebied in te zetten.
(5) De missie moet derhalve worden gevestigd in Benin en Ghana. De Raad kan later besluiten de missie uit te breiden tot andere West-Afrikaanse landen in de Golf van Guinee, zoals uiteengezet in het crisisbeheersingsconcept indien deze landen hierom hebben verzocht.
(6) Het Politiek en Veiligheidscomité moet, onder de verantwoordelijkheid van de Raad en de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, het politieke toezicht op de missie uitoefenen, er strategische leiding aan geven en de noodzakelijke besluiten nemen, overeenkomstig artikel 38, derde alinea, van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU).
(7) De missie moet een civiele pijler hebben die onder het strategische commando en toezicht staat van de commandant civiele operaties, en een militaire pijler onder het strategische commando en toezicht van een militaire commandant. De Gezamenlijke Cel ondersteuningscoördinatie, die gezamenlijk wordt voorgezeten door de commandant civiele operaties en de militaire commandant, moet zorgen voor een coherente bevelslijn.
(8) Het civiel plannings- en uitvoeringsvermogen wordt ter beschikking gesteld van de commandant civiele operaties voor de planning en de uitvoering van de civiele pijler van de missie. Dit vermogen moet in het kader van de missie worden versterkt door een civiele commando- en ondersteuningscel.
(9) Het militair plannings- en uitvoeringsvermogen moet de vaste commando- en controlestructuur op militair strategisch niveau zijn en is verantwoordelijk voor de operationele planning en uitvoering van de militaire pijler van de missie. Dit vermogen moet in het kader van de missie worden versterkt door een militaire commando- en ondersteuningscel.
(10) Het hoofd van de civiele commando- en controlecel moet met betrekking tot de civiele pijler van de missie dezelfde functies uitoefenen als het hoofd van een civiele GVDB-missie. Het hoofd van de militaire commando- en controlecel moet met betrekking tot de militaire pijler van de missie dezelfde functies uitoefenen als de commandant van de missiestrijdkrachten in een militaire GVDB-missie.
(11) Er moet worden onderhandeld over internationale overeenkomsten in verband met de status van eenheden en personeel onder Unie-leiding en de deelname van derde landen aan de missie, en deze overeenkomsten moeten worden gesloten.
(12) Op grond van artikel 41, lid 2, VEU komen de beleidsuitgaven die voortvloeien uit de civiele pijler van de missie ten laste van de Uniebegroting, terwijl de operationele uitgaven die voortvloeien uit de militaire pijler van de missie overeenkomstig Besluit (GBVB) 2021/509 van de Raad1 door de lidstaten worden gedragen.
(13) De missie zal worden uitgevoerd in een situatie die mogelijk zal verslechteren en die de verwezenlijking van de in artikel 21 VEU genoemde doelstellingen van het externe optreden van de Unie in de weg kan staan,
HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:
Artikel 1 - Vestiging
Artikel 2 - Mandaat
Om het in artikel 1, lid 1, bedoelde strategische doel te verwezenlijken met betrekking tot de in de in artikel 1, lid 3, genoemde landen, kwijt het initiatief zich van de volgende taken:
- a) bijdragen tot het vergroten van de weerbaarheid in kwetsbare gebieden in hun noordelijke regio’s door middel van capaciteitsopbouw bij hun veiligheids- en hun defensietroepen;
- b) voorafgaand aan de inzet operationele opleiding verstrekken aan hun veiligheids- en hun defensietroepen;
- c) de versterking van de veiligheids- en de defensietroepen op technische gebieden ondersteunen;
- d) bevorderen van de rechtsstaat en goed bestuur in hun veiligheidssectoren, met bijzondere aandacht voor hun veiligheids- en de defensietroepen, en ondersteunen van vertrouwensopbouw tussen het maatschappelijk middenveld en de veiligheids- en de defensietroepen.
Artikel 3 - Politiek toezicht en strategische leiding
Artikel 4 - Bevelslijn en structuur
Artikel 5 - Commandant civiele operaties
Artikel 6 - Hoofd van de civiele commando- en ondersteuningscel
Artikel 7 - Personeel
Artikel 8 - Veiligheid
Artikel 9 - Juridische regelingen
Artikel 10 - Financiële regelingen
Artikel 11 - Civiele projectcel
De civiele pijler is, onder voorbehoud van lid 5, gemachtigd financiële bijdragen van de lidstaten of van derde staten aan te wenden voor de uitvoering van projecten die als consistente aanvulling op andere acties van het initiatief zijn aangemerkt, op voorwaarde dat de projecten:
- a) zijn opgenomen in het financieel memorandum bij dit besluit, of
- b) tijdens het mandaat van het initiatief door middel van een wijziging van dat financieel memorandum op verzoek van de commandant civiele operaties worden geïntegreerd.
Artikel 12 - De militaire commandant
Artikel 13 - Hoofd van de militaire commando- en ondersteuningscel
Artikel 14 - Militaire leiding
Artikel 15 - Financiële regelingen
Artikel 16 - Militaire projectcel
Artikel 17 - Samenhang van het optreden van de Unie en coördinatie
Artikel 18 - Deelname van derde staten
Artikel 19 - Status van het initiatief en het personeel ervan
Artikel 20 - Informatieverstrekking
De hoge vertegenwoordiger is gemachtigd de bij dit besluit betrokken derde staten, waar passend en in overeenstemming met de behoeften van het initiatief, gerubriceerde EU-informatie te verstrekken die voor het initiatief is gegenereerd, overeenkomstig Besluit 2013/488/EU:
- a) tot het niveau waarin is voorzien in de toepasselijke tussen de Unie en de betrokken derde staat gesloten overeenkomst voor de beveiliging van informatie, of
- b) in andere gevallen, tot het niveau “CONFIDENTIEL UE/EU CONFIDENTIAL”.
Artikel 21 - Planning en aanvang van het initiatief
Artikel 22 - Inwerkingtreding en beëindiging
-
Besluit (GBVB) 2021/509 van de Raad van 22 maart 2021 tot oprichting van een Europese Vredesfaciliteit, en tot intrekking van Besluit (GBVB) 2015/528 (PB L 102 van 24.3.2021, blz. 14).
(terug) -
Besluit van de Raad 2013/488/EU van 23 september 2013 betreffende de beveiligingsvoorschriften voor de bescherming van gerubriceerde EU-informatie (PB L 274 van 15.10.2013, blz. 1).
(terug) -
Besluit 2009/937/EU van de Raad van 1 december 2009 houdende vaststelling van zijn reglement van orde (PB L 325 van 11.12.2009, blz. 35).
(terug)